Gedragsregels voor de mediator
Als MfN-registermediator ben ik gebonden aan de Gedragsregels voor de MfN-registermediator. Deze gedragsregels zijn een richtlijn voor het gedrag van de mediator. Ze dienen ook als informatie voor betrokkenen en als maatstaf voor de tuchtrechter bij het toetsen van het handelen van de mediator.
1. Beroepsethiek en integriteit
De mediator gedraagt zich zoals van een behoorlijk mediator mag worden verwacht.
Toelichting. Deze gedragsregel is de basis voor het optreden van de mediator en de kapstok voor alle overige gedragsregels, die daarvan een uitwerking zijn. Integriteit is een kernwaarde voor de mediator. Van de mediator mag worden verwacht dat hij zijn professionele code en de algemene sociale en ethische normen en waarden naleeft en hanteert, ook bij druk van buitenaf om hiervan af te wijken. De mediator treedt ten minste op als een redelijk bekwaam en redelijk handelend mediator.
2. Transparantie
De mediator verschaft de partijen duidelijkheid over het mediationproces.
Toelichting. Transparant handelen houdt in dat de mediator de partijen duidelijkheid verschaft over het mediationproces, inclusief zijn eigen rol daarin. De mediator maakt kwesties met of tussen de partijen bespreekbaar en is duidelijk over zijn werkwijze, zijn aanpak en wat de partijen van hem mogen verwachten. Openheid en duidelijkheid zijn essentieel voor het opbouwen van vertrouwen en een goede werkrelatie met de partijen.
3. Partijautonomie, commitment en vrijwilligheid
3.1 De mediator respecteert de autonomie van de partijen.
3.2 De mediator toetst de vrijwillige deelname en het commitment van de partijen.
3.3 De mediator doet geen uitspraak over de kwestie.
Toelichting. De mediator respecteert de autonomie van de partijen en toetst hun commitment en vrijwillige deelname aan de mediation. De partijen maken zelf hun keuzes en dragen daarvoor ook de verantwoordelijkheid. De mediator staat tussen de partijen en ondersteunt hen bij het maken van hun keuzes en het zoeken naar een oplossing. De mediator kan de partijen daarbij, met inachtneming van zijn onpartijdigheid, waar nodig informatie verstrekken, zodat zij zich een weloverwogen beeld kunnen vormen en hun positie kunnen bepalen.
De mediator doet geen uitspraak over de kwestie of een onderdeel daarvan. Hij neemt dus geen beslissing over de inhoud van het conflict tussen de partijen. De mediator is ook terughoudend in het geven van zijn mening of advies over wat een partij wel of niet zou moeten doen. De mediator kan, als de partijen hiermee instemmen, mondeling of schriftelijk aanbevelingen of voorstellen doen voor een oplossing, waarbij hij zijn onpartijdige rol bewaakt. De mediator wijst de partijen zo nodig op de mogelijkheid om tijdens de mediation externe adviseurs of deskundigen te raadplegen.
4. Onafhankelijkheid
4.1 De mediator stelt zich onafhankelijk op. Hij heeft geen belang dat zijn onafhankelijkheid zou kunnen aantasten.
4.2 Als de mediator de kwestie niet op een onafhankelijke wijze kan begeleiden, aanvaardt hij de opdracht niet of trekt hij zich terug.
Toelichting. De mediator die een belang bij de mediation heeft dat zijn onafhankelijkheid in de weg staat of zou kunnen staan, neemt zijn benoeming niet aan. Dit belang kan liggen in een persoonlijke of zakelijke relatie die de mediator of een van zijn kantoorgenoten heeft of heeft gehad met de partijen, of in de uitkomst van de mediation. Hoewel provisieregelingen strikt genomen niet ongeoorloofd zijn, kunnen deze onder omstandigheden strijdig zijn met de onafhankelijkheid van de mediator. Een regeling waarbij het honorarium wordt bepaald door het resultaat van de mediation is in ieder geval strijdig met de onafhankelijkheid. De mediator verschaft de partijen duidelijkheid over zijn positie als zijn onafhankelijkheid ter discussie staat of zou kunnen staan, en vraagt hun vervolgens of zij op deze basis verder willen. De mediator bewaart zijn onafhankelijkheid tijdens de mediation en trekt zich zo nodig terug.
5. Onpartijdigheid
5.1 De mediator is onpartijdig en handelt zonder vooringenomenheid.
5.2 Als de mediator de kwestie niet op een onpartijdige wijze kan begeleiden, aanvaardt hij de opdracht niet of trekt hij zich terug.
Toelichting. Kenmerkend voor de mediator is zijn onpartijdige rol. Hij heeft een vertrouwenspositie ten opzichte van elk van de partijen. De mediator geeft geen blijk van voorkeur voor of afkeuring van een van de partijen of hun visies en handelt zonder vooringenomenheid. Het vertrouwen van de partijen dat de mediator onpartijdig is, is essentieel voor de kwaliteit van het mediationproces.
De mediator treedt alleen op in kwesties waarin hij zijn onpartijdigheid kan bewaren, en waakt ervoor dat deze niet wordt aangetast door persoonlijke kenmerken, positie, religie of achtergrond van de partijen of van hemzelf. Van de mediator mag worden verwacht dat hij zijn onpartijdige positie voortdurend bewaakt.
6. Vertrouwelijkheid
6.1 De mediator ziet erop toe dat alle betrokkenen bij de mediation zich verplichten de afspraken over de vertrouwelijkheid te respecteren.
6.2 De mediator heeft een geheimhoudingsplicht als bedoeld in artikel 7 van het MfN-Mediationreglement.
6.3 De geheimhoudingsplicht duurt voort na het einde van de mediation.
Toelichting. Alles wat tijdens de mediation mondeling of schriftelijk wordt uitgewisseld, is vertrouwelijk. Deze informatie mag niet buiten de mediation worden gebruikt, tenzij partijen afwijkende afspraken maken, bijvoorbeeld voor terugkoppeling of bekendmaking van het resultaat. De mediator ziet erop toe dat betrokkenen hun geheimhoudingsverplichtingen nakomen. Na het einde van de mediation ligt dit toezicht niet meer bij de mediator.
De geheimhoudingsplicht geldt ook voor alles wat de mediator verneemt in gesprekken met partijen en andere betrokkenen, zowel plenair als afzonderlijk, inclusief verkennende (voor)gesprekken. Uitzonderingen staan in artikel 7 van het MfN-Mediationreglement.
7. Competentie
De mediator is vakbekwaam en neemt een mediation alleen aan wanneer hij over de nodige kennis, vaardigheden en competenties beschikt.
Toelichting. De mediator beschikt over communicatie- en conflictoplossingsvaardigheden, kennis van onderhandelingsconcepten en interventietechnieken. In sommige zaken is aanvullende deskundigheid vereist; de mediator kan die zelf hebben of met toestemming van de partijen via derden inzetten. Persoonlijke kwaliteiten zoals evenwichtigheid, empathie en flexibiliteit zijn essentieel.
8. Werkwijze
8.1 De mediator is verantwoordelijk voor het mediationproces en bewaakt het verloop daarvan.
8.2 De mediator hanteert de aanpak die past bij de aard van de kwestie, de fase van het mediationproces en de behoeften van de partijen.
8.3 De mediator sluit vooraf een schriftelijke mediationovereenkomst met alle partijen, inclusief afspraken over vertrouwelijkheid en vrijwilligheid.
8.4 De mediator betrekt geen derden bij de mediation, tenzij met toestemming van alle partijen.
8.5 Na verzending van het neutrale eindbericht zoals bedoeld in artikel 8.2 van het MfN-Mediationreglement eindigen de werkzaamheden van de mediator.
Toelichting. De mediator begeleidt en bewaakt het proces, geeft uitleg over de mediationovereenkomst en het reglement, en gaat na of de partijen de voorwaarden begrijpen. Hij bevordert een evenwichtige behandeling van de kwestie en geeft de partijen ruimte om adviseurs te raadplegen. De geheimhoudingsplicht wordt samen met de partijen afgestemd en vastgelegd. Na het einde van de mediation ziet de mediator hier niet meer op toe.
9. Honorarium en kosten
9.1 De mediator maakt vooraf afspraken over zijn honorarium en bijkomende kosten en legt deze vast in de mediationovereenkomst.
9.2 De mediator wijst de partijen op de mogelijkheid van een mediationtoevoeging en legt vast wanneer de partijen daarvan afzien.
9.3 De mediator brengt in toevoegingszaken geen kosten in rekening, behalve de door de Raad voor Rechtsbijstand vastgestelde eigen bijdrage.
9.4 Het is toegestaan een vast bedrag af te spreken.
9.5 De mediator zorgt voor een duidelijke, inzichtelijke declaratie.
Toelichting. Bij aanvang worden afspraken gemaakt over honorarium en kosten. Declaraties worden gespecificeerd en zo nodig geanonimiseerd om de vertrouwelijkheid te waarborgen. De mediator gaat na of de partijen in aanmerking komen voor een mediationtoevoeging en legt vast als zij daarvan afzien. Aan partijen op toevoegingsbasis mogen geen kosten in rekening worden gebracht, conform de wet en de regels van de Raad voor Rechtsbijstand.
10. Tuchtrecht
De mediator is onderworpen aan het tuchtrecht conform het Reglement Stichting Tuchtrechtspraak Mediators.
Toelichting. Iedere mediator die bij de aanvang van een mediation in het MfN-register staat ingeschreven, is aan dit tuchtrecht onderworpen.
Zie ook de klachtenregeling.